Stefan Kaegi, współzałożyciel słynnej grupy teatralnej Rimini Protokoll, kuratorem idiomu na Malta Festival 2012
Akcje Azjatyckie / Asian Investments to idiom tegorocznego Malta Festival Poznań. Jego kuratorem jest mieszkający w Berlinie szwajcarski artysta Stefan Kaegi, uważany za jednego z najważniejszych europejskich twórców teatralnych młodego pokolenia.
Stefan Kaegi (ur. 1972 w Szwajcarii) studiował sztuki wizualne w Zurychu oraz teatrologię stosowaną na uniwersytecie w Giessen (gdzie studiowali również Rene Pollesch i Tim Staffel). W 2000 r., wspólnie z Helgard Haug i Danielem Wetzelem założył berliński kolektyw teatralny Rimini Protokoll, będący jednym z najciekawszych zjawisk teatralnych w Europie, nagrodzony takimi wyróżnieniami jak niemiecka nagroda teatralna Der Faust (2007 r.), nagroda Nowe Rzeczywistości Teatralne – wręczana w ramach Europejskiej Nagrody Teatralnej twórcom kreującym nowy język teatru (2008 r.) czy Srebrny Lew, przyznany im w ubiegłym roku na 41 Festiwalu Teatralnym, odbywającym się w ramach Biennale w Wenecji.
Zarówno indywidualne projekty Stefana, jak i prace realizowane w ramach Rimini Protokoll, to osadzone w przestrzeni miejskiej żywe ready-mades, w których udział biorą zwykli ludzie, nazywani „Ekspertami”. Argentyńscy portierzy (Torero Portero), bułgarscy kierowcy ciężarówek (Cargo Sofia), brazylijscy policjanci (Chácara Paraíso), niemieccy pracownicy zakładów pogrzebowych i studenci medycyny (Deadline) czy Hindusi pracujący w Call Centres (Call Cutta) opowiadają o swojej pracy i o swoich historiach, stają się aktorami i współtwórcami.
Kaegi jest reżyserem, który zamiast wystawiać sztuki, odkrywa teatralność w codziennym życiu. Jest dokumentalistą rzeczywistości, a jego projekty dzieją się gdzieś na granicy między realnością i fikcją. Są wynikiem poszukiwań, rozmów, obserwacji i działań konceptualnych. Zarówno sposób pracy reżysera jak i podejmowane przez niego tematy (wojna, globalizm, kapitalizm, bezrobocie, wyzysk, starość, śmierć, manipulacja, codzienność zwykłych ludzi) sprawiają, że jego teatr ma zabarwienie polityczne, nie będąc jednak teatrem politycznym sensu stricto.
Kaegi realizuje swoje projekty w różnych miejscach – od Argentyny po Litwę, od Kairu po Vancouver. W maju 2011 r. Warszawa była lokalizacją „przenośnego miejskiego festiwalu” zatytułowanego Ciudades Paralelas – Parallel Cities (Miasta Równoległe), organizowanego przez niego wspólnie z Lolą Arias (argentyńską artystką, z którą współpracuje od 2006 r.). Arias, Kaegi i zaproszeni przez nich artyści (m.in. Tim Etchells, goszczący na Malta Festivalu w 2010 r.) pokazują w tym projekcie miasta z perspektywy takich miejsc jak hotel, dach, centrum handlowe, dworzec, fabryka, biblioteka, dom mieszkalny i sąd. Obserwując zachowania ludzi w różnych miejscach, ich otwartość na niekonwencjonalne działania, słuchając opowieści hotelowych sprzątaczy czy pracowników fabryki i analizując akta lokalnych spraw sądowych, tworzą indywidualny obraz każdego z miast. W 2004 r. Kaegi zrealizował w Krakowie projekt teatralny Short Cut. The Krakau Files, a w 2005 r., na Festiwalu Dialog Czterech Kultur w Łodzi zaprezentował spektakl Deadline.
W 2010 wraz z Jörgem Karrenbauerem, zrealizował nawiązujący do Cargo Sofia projekt Cargo Asia – filmową rejestrację podróży dwóch japońskich kierowców ciężarówek, podróżujących po Japonii, Singapurze i Chinach szlakiem „wędrówki” popularnych azjatyckich wyrobów. Film przedstawia nie tylko fizyczną drogę, jaką przebywają wytworzone dobra, ale również historię przewożących ich ludzi.
Jedną z najnowszych prac Stefana jest Bodenprobe Kasachstan, „dokumentalna“ sztuka teatralna, opowiadająca historię ludzi, którzy jak baryłki ropy, byli w XX w. przerzucani z jednego miejsca w drugie. Wędrując wraz z nimi szlakiem rurociągu wiodącego z Kazachstanu do Niemiec, widzowie poznają opowieści z ich życia.
Kaegi odkrywa to, co zakryte, niedostrzegane, spychane na margines, a co przecież jest ważną, choć często nieuświadomioną, częścią naszego życia. Zachęca do wyjścia poza stereotypy, złamania schematów myślowych, zadawania sobie pytań. Interesuje go społeczeństwo, ludzie i ich wzajemne interakcje. Jako kurator tegorocznego idiomu Malta Festival Poznań, zatytułowanego Akcje Azjatyckie / Asian Investments, zaprosi nas do refleksji nad tym, czym jest dziś dla nas pojęcie „Azja”, „azjatyckość”. Do wspólnego inwestowania naszej uwagi w akcje azjatyckie, te odległe i te, które są częścią naszej codzienności.